Slektsgransking gjev kunnskap om forfedrar og
tida dei levde i. Eg har i fleire år samla informasjon om slekta, og
no har eg samla over 3200 personar i
slektstreet. Det er mange i slekta som gjer og har gjort det
det same, bestefaren min Laurits Bjørdal frå Bjørdal i Ørsta laga
slektstre med mange ættled bak i tid. Han hadde alt dette i hugsen
medan eg må ty til kjelder når eg kjem nokre generasjonar bak i tid. For å halde oversikta legg eg inn opplysingane
på data i eit slektsprogram som heiter
Embla»
Frå 1600-talet vart det ført kyrkjebøker og det vart gjort
folketeljingar. Føre denne tid kan det stundom vere råd å spore aner
om dei var knytt til slekter som var skriveføre. Mi slekt frå Ørsta
har aningar til Bjørkedal i Volda og til Synesætta på Vigra. For
begge desse greinene er det kjende aner langt bak i tid.
Boka "Vigra-slekter gjennom 500 år" av Johan S. J. Molnes vart
utgjeve i 1987. Der står å lese at alle dei eldste bruka på Synes truleg
hadde greiner til "Synes-adelen", med røter til Blimsætta. Blimsætta var ei
høvdingeætt på Blindheim på 900-talet. Synesætta går attende til Jon Bårdsen
på Synes på 1400-talet. Når då han har slektskap med Arnmødlingene, og dei
att med dei norske kongsslektene er det mange som kan hevde å ha aner
attende til Harald Hårfagre.
I boka "Ei Hjørnfjordætt" av Simeon M. Ekornes vert det knytt band
frå Synesætta heilt bak til Harald Hårfagre.
Dessverre kan ikkje den kjende historikaren
Bjørn Jonson Dale» gå god for desse slektskapa.
Jon Bårdson, ættfaren på Synes, er berre kjent frå
eit dokument 1429 og frå ættetavla 1586. Foreldra hans, kona hans eller kvar
han budde er ikkje kjent.
Sunnmørskronologien» har koplingar til nettpubliserte kjelder til
Sunnmøre si historie og til spesialskrivne framstillingar for tida
1200-1610. Artikkelen om
hustru Ingrid Povelsdatter» har
nokre utfyllande opplysningar om Synesætta.
Kome i gang med slektstre:
Start med deg sjølv
som hovudperson.
Skriv namnet ditt, kvinner med pikenamnet sitt.
Ta med fødselsdato og fødestad.
Skriv namn på eventuell ektefelle.
Skriv gjerne bryllaupsdato og stad.
Skriv namnet på eventuelle born, barnebarn og andre etterkomarar.
Skriv namn på mor og far, besteforeldre, oldeforeldre.
Noter elles det du vil ved høve. Du kan notere på blanke ark,
kjøpe ferdige oppsett i bokhandelen, kjøpe ferdige bøker eller bruke
dataprogram for å halde styr på opplysingane.
Korleis eg finn opplysingar:
Eg har starta med sikre opplysingar,
og leitar meg bakover frå desse.
I gards- og ættesoger for staden finn eg opplysingar om namn og fødd
dato. Før var det vanleg å ta namn etter plassen ein budde på. Ver
merksam på at det kan vere unøyaktigheiter.
Kyrkjebøker frå staden viser døypte med foreldre og prestegjeld, av
og til faderar. Det kan vere vanskeleg å finne fram fordi
stavinga kan vere ulik den som er i gards- og ættesoger.
I digitalarkivet er det samla kyrkjebøker og andre lister.
Hugs å notere kjeldene du brukar, så er det lett å gå tilbake og
arbeide vidare seinare. Det er skilnad på truverdet for dei ulike
kjeldene, kyrkjebøker er ei sikker kjelde.
|
